Tố giác tội phạm là một trong những quyền và nghĩa vụ quan trọng của công dân nhằm góp phần bảo đảm an ninh trật tự, bảo vệ lợi ích Nhà nước và quyền lợi hợp pháp của người dân. Nhiều người khi chứng kiến, phát hiện có hành vi vi phạm pháp luật lại không biết thủ tục tố giác tội phạm như thế nào? nộp đơn ở đâu? trình tự xử lý ra sao? hay cần chuẩn bị hồ sơ gì để tố giác tội phạm? Liên hệ Luật sư Luật Hùng Bách theo Hotline 0983.499.828 (zalo) để được hướng dẫn chi tiết về thủ tục này.
Tố giác tội phạm là gì?
Theo quy định tại Điều 144 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015:
1. Tố giác về tội phạm là việc cá nhân phát hiện và tố cáo hành vi có dấu hiệu tội phạm với cơ quan có thẩm quyền.
2. Tin báo về tội phạm là thông tin về vụ việc có dấu hiệu tội phạm do cơ quan, tổ chức, cá nhân thông báo với cơ quan có thẩm quyền hoặc thông tin về tội phạm trên phương tiện thông tin đại chúng.
…
Nếu không xét tới khía cạnh ngôn ngữ pháp lý, người dân thường không có sự tách bạch rõ ràng giữa hai khái niệm tố giác về tội phạm và tin báo về tội phạm. Tố giác thường chỉ được hiểu cơ bản là việc báo với cơ quan có thẩm quyền về một hành vi của cá nhân hoặc tổ chức nào đó mà người tố giác cho rằng hành vi đó vi phạm pháp luật, gây ảnh hưởng tới quyền và lợi ích của cá nhân, cộng đồng.
- Chủ thể tố giác, tin báo về tội phạm: Bất kỳ ai cũng có quyền tố giác, tin báo về tội phạm, bao gồm cá nhân, cơ quan, tổ chức. Điều này cho thấy bất kỳ ai, tổ chức nào cũng có quyền thông báo với cơ quan có thẩm quyền về hành vi vi phạm pháp luật, góp phần tham gia bảo vệ trật tự xã hội.
- Nội dung tố giác, tin báo về tội phạm: Người tố cáo, tố giác tội phạm không bắt buộc phải có chứng cứ thể hiện rõ ràng hành vi đó vi phạm pháp luật. Chỉ cần có hành vi có dấu hiệu tội phạm là có thể thực hiện thủ tục trình báo, tố giác tội phạm.
- Mục đích: Giúp cơ quan chức năng phát hiện, kịp thời ngăn chặn tội phạm, hoặc thực hiện các thủ tục cần thiết để xử lý người có hành vi vi phạm, bảo vệ người bị hại, người yếu thế, góp phần đảm bảo an toàn xã hội. Tố giác tội phạm không chỉ là quyền, đó còn là nghĩa vụ mà người dân phải thực hiện.
Muốn tố giác tội phạm thì làm thế nào?
Để thực hiện được quyền, nghĩa vụ tố giác tội phạm, người dân cần lưu ý một số nội dung sau:
- Chọn đúng cơ quan có thẩm quyền để trình báo, tố giác.
Theo Điều 145 Bộ luật Tố tụng hình sự, cá nhân, tổ chức có thể gửi nội dung trình báo, tố giác tội phạm đến: Cơ quan điều tra; Cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra; Viện kiểm sát các cấp;… Trong thực tế, người dân thường nộp đơn trình báo, tố giác tội phạm tại Công an xã/phường hoặc tỉnh.
- Chọn hình thức tố giác phù hợp.
Người dân có thể tố giác tội phạm bằng: Đơn tố giác tội phạm bằng văn bản; Trình bày bằng miệng (cơ quan chức năng sẽ lập biên bản); Gọi điện thoại đến đường dây nóng;… Tuy nhiên, hình thức thường xuyên được sử dụng và hiệu quả nhất là tố giác, trình báo bằng văn bản.
- Chuẩn bị thông tin, chứng cứ và đơn tố giác tội phạm
Khi thực hiện thủ tục tố giác tội phạm, người tố giác phải cung cấp được chứng cứ chứng minh cho nội dung tố giác của mình. Những chứng cứ đó có thể được thể hiện dưới dạng: Hình ảnh; video; tin nhắn; ghi âm; giấy tờ, tài liệu khác liên quan;… Người tố cáo, tố giác tội phạm không cần chứng minh tội phạm đã cấu thành mà chỉ cần cung cấp tài liệu chứng cứ cho thấy hành vi có dấu hiệu của tội phạm.
Mẫu đơn tố giác tội phạm
Nếu bạn đang muốn làm đơn tố giác, trình báo tội phạm mà chưa biết viết đơn như thế nào có thể tham khảo mẫu đơn sau:
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúcĐƠN TỐ GIÁC TỘI PHẠM
Kính gửi: ………………………………………
Họ và tên người tố giác: ……………………………………………………………………….………………………………
Ngày sinh: …………………………………………………………………………………………….…………………………..
CMND/CCCD: ……………………………………………………………………………………………………………………..
Địa chỉ: ………………………………………………………………………………………………….…………………………
Số điện thoại: …………………………………………………………………………………………………………………….Nội dung tố giác tội phạm:
(Tóm tắt diễn biến sự việc, hành vi có dấu hiệu phạm tội, thời gian, địa điểm, người thực hiện, hậu quả…)……………………………………………………………………………………………………………………………………….
……………………………………………………………………………………………………………………………………….Tài liệu – chứng cứ kèm theo (nếu có):
………………………………………………………………………………………………………………..……………………..Yêu cầu cơ quan có thẩm quyền xem xét và xử lý theo quy định pháp luật.
Tôi xin cam đoan nội dung trình bày là đúng sự thật và hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật.
………, ngày…… tháng…… năm……
Người làm đơn
(Ký và ghi rõ họ tên)
Thủ tục, trình tự tố giác tội phạm
Quy trình tố giác tội phạm được quy định rõ trong Bộ luật Tố tụng hình sự, cụ thể gồm các bước sau:
Bước 1: Tiếp nhận tin tố giác tội phạm
Khi nhận được tin báo tố giác tội phạm, cơ quan có thẩm quyền phải ghi vào sổ tiếp nhận, lập biên bản, có thể ghi âm hoặc ghi hình có âm thanh việc tiếp nhận. Trường hợp phát hiện tố giác, tin báo về tội phạm không thuộc thẩm quyền giải quyết của mình thì phải chuyển ngay tố giác, tin báo về tội phạm kèm theo tài liệu có liên quan đã tiếp nhận cho Cơ quan điều tra có thẩm quyền
Bước 2: Cơ quan có thẩm quyền gửi thông báo bằng văn bản
Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày tiếp nhận tin báo, tố giác về tội phạm, Cơ quan có thẩm quyền gửi thông báo bằng văn bản cho Viện kiểm sát có thẩm quyền về việc tiếp nhận tin báo, tố giác về tội phạm.
Ở giai đoạn này, Cơ quan có thẩm quyền có thể lấy lời khai ban đầu, kết thúc việc giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm. Cơ quan có thẩm quyền giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm phải gửi kết quả giải quyết cho Viện kiểm sát.
Trong thời hạn 03 ngày kể từ ngày kết thúc việc giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, cơ quan có thẩm quyền giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm có trách nhiệm thông báo cho cá nhân, cơ quan, tổ chức đã tố giác, báo tin về tội phạm biết kết quả giải quyết vụ việc
Bước 3: Xác minh, kiểm tra tin báo tố giác tội phạm
Trong thời hạn 20 ngày kể từ ngày nhận được tố giác, tin báo về tội phạm. Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra phải kiểm tra, xác minh và ra một trong các quyết định: Quyết định khởi tố vụ án hình sự; Quyết định không khởi tố vụ án hình sự; Quyết định tạm đình chỉ việc giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố.
Khi giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, cơ quan có thẩm quyền có quyền tiến hành các hoạt động để phục vụ cho việc xác minh như: thu thập thông tin, tài liệu, đồ vật từ cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan để kiểm tra, xác minh nguồn tin; Khám nghiệm hiện trường; Khám nghiệm tử thi; Trưng cầu giám định, yêu cầu định giá tài sản.
Tuy thủ tục, trình tự tố giác, tin báo về tội phạm đã được quy định rõ ràng nhưng thực tế người dân vẫn gặp rất nhiều khó khăn khi thực hiện thủ tục này. Để việc tố giác được thưc hiện một cách kịp thời, đúng quy định người dân có thể liên hệ tới Luật Hùng Bách theo số điện thoại (Zalo): 0983.499.828 để được hướng dẫn chi tiết cụ thể.
Thuê luật sư thực hiện thủ tục tố giác tội phạm
Không có quy định nào bắt buộc người dân phải thuê luật sư trong quá trình thực hiện thủ tục tố giác tội phạm. Tuy nhiên thực tế không phải ai cũng đủ khả năng đọc – hiểu các quy định pháp luật, nhiều vụ việc người dân muốn tố giác có tính chất phức tạp hoặc có liên quan đến những đối tượng đặc biệt như trẻ em, người chưa thành niên nên việc thuê Luật sư sẽ mang lại rất nhiều lợi ích:
- Luật sư hỗ trợ soạn đơn tố giác tội phạm đúng chuẩn và đầy đủ nội dung: Luật sư sẽ giúp xác định hành vi có phải tội phạm hay không, lựa chọn điều luật phù hợp để tố giác, trình bày nội dung ngắn gọn, thuyết phục.
- Thu thập chứng cứ hợp pháp, hiệu quả: Không phải chứng cứ nào cũng hợp lệ và thể hiện đúng nội dung trình báo tố giác tội phạm. Luật sư sẽ tư vấn, hướng dẫn khách hàng thu thập tài liệu chứng cứ cần thiết chững minh cho nội dung khách hàng muốn tố giác.
- Trường hợp khách hàng cần Luật sư cũng có thể tham gia trực tiếp vào quá trình tố giác tội phạm nhằm sát sao quá trình giải quyết tin báo tố giác tội phạm, đưa ra tư vấn kịp thời cho khách hàng.
Luật sư hình sự Luật Hùng Bách
Tố giác tội phạm là quyền và cũng là trách nhiệm của mỗi công dân trong việc bảo vệ trật tự an toàn xã hội. Việc tố giác tội phạm không còn khó khăn khi pháp luật đã quy định rất rõ về khái niệm, thủ tục, thẩm quyền tiếp nhận và trách nhiệm bảo vệ người tố giác. Chỉ cần chuẩn bị thông tin trung thực, gửi đúng cơ quan có thẩm quyền và theo dõi quá trình xử lý, bạn hoàn toàn có thể góp phần ngăn chặn hành vi phạm tội và bảo vệ chính mình.
Trong các vụ việc phức tạp, nhạy cảm, tranh chấp lớn hoặc có yếu tố nguy hiểm, việc thuê luật sư hỗ trợ tố giác tội phạm là lựa chọn tối ưu để đảm bảo quyền lợi và an toàn cho người tố giác.
Liên hệ Luật sư hình sự Luật Hùng Bách
Trên đây là toàn bộ nội dung của bài viết Muốn tố giác tội phạm thì làm thế nào? của Luật sư Hình sự – Luật Hùng Bách. Trường hợp bạn cần tư vấn, hỗ trợ tư vấn chuyên sâu hãy liên hệ ngay với chúng tôi tại các văn phòng, chi nhánh ở TP. Hà Nội, Hà Tĩnh, TP. Đà Nẵng, TP. Hồ Chí Minh theo các phương thức sau:
- Email: Luathungbach@gmail.com
- Điện thoại: 0983.499.828 (Zalo)
- Fanpage: https://www.facebook.com/LuatHungBach
- Website: https://luathungbach.vn/
Trân trọng!
